Özel Hukuk

Ahde Vefa

Ahde Vefa İlkesi Nedir?

Ahde vefa (söze bağlılık) yahut Latince “pacta sunt servanda” ilkesi, esas itibarıyla, insanların verdikleri sözleri tutması gerektiğini dile getiren ahlaki bir ilkedir. Adalet kavramı ile de yakından ilişkili olan ilke hukuka da yansımıştır. Hatta, bu ilkenin hukukun temelini oluşturan ilkelerden olduğunu söylemek yanlış olmayacaktır.

Romalıların “pacta sunt servanda” olarak ifade ettikleri ahde vefa ilkesi uyarınca kişi, serbest iradesi ile verdiği sözlerle bağlıdır.

Sözleşme ve akdi sorumluluk gibi pek çok  hukuki kavram ve kurumun temelinde doğrudan doğruya bu ilke bulunmaktadır. Sözleşmelerin geçerliliği ve bağlayıcılığı ahde vefa ilkesine dayanmaktadır. Sözleşme taraflarının, sözleşme ile birbirlerine bulundukları taahhütler, bu kişiler arasında kanunmuş gibi bağlayıcıdır. Nitekim, 1804 yılında yürürlüğe giren ve hala yürürlükte olan Fransız Medeni Kanunu’nun 1134. maddesinde “Les conventos légalement formées tiennent lieu de loi â ceux qui les ont faites. Elles ne peuvent être révoquées.” (Kanuna uygun olarak yapılan sözleşmeler, onları yapanlar için kanun yerine geçer. Bunlar sadece onların karşılıklı rızasıyla sona erdirilir.) ibareleri yer almaktadır. Bu sebepten ötürü Fransız hukukunda sözleşme, tarafların kanunu (loi des parties) olarak kabul edilir.

Her ne kadar Fransız Medeni Kanunu’nu örnek göstermiş olsak da, ahde vefa ilkesi Türk Borçlar Kanunu’na dolayısıyla borçlar hukukuna da temel teşkil etmektedir.

Pacta sunt servanda, diğer adıyla ahde vefa ilkesi aynı zamanda uluslararası antlaşmalar alanında da geçerlidir. Bir devlet, diğer bir devlete antlaşma kapsamında bir taahhütte bulunmuşsa, bulunduğu taahhüdü yerine getirmelidir. Pacta sunt servanda ilkesi, uluslararası antlaşmaların ve dolayısıyla uluslararası hukukun geçerliliğinin temelini oluşturmaktadır.

Uluslararası hukuk alanında ahde vefa ilkesi, açıkça 1969 tarihli Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi’nin 26. maddesinde “yürürlükteki her antlaşma tarafları bağlar ve iyi niyetle uygulanmalıdır.” ibareleri ile kabul edilmiştir.

 

Kaynak
Hukuka Giriş | Kemal GözlerTeoride ve Uygulamada Uluslararası Hukuk | Yusuf Aksar
Etiketler
Daha Fazla Göster

İlgili Makeleler

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Dikkatinizi Çekebilir!

Close
Close
Close